Wykrzyknik – opis, zasady użycia

Wykrzyknik, zwany także znakiem wykrzyknienia, wykorzystujemy do oznaczania emocjonalnego nacechowania wypowiedzi oraz podkreślania charakteru rozkazującego lub żądającego. Stosujemy go także do akcentowania pewnych fragmentów wypowiedzi.

Zasady użycia wykrzyknika

Wykrzyknik stosujemy:

w okrzykach, zawołaniach, poleceniach, stanowczych żądaniach oraz stwierdzeniach, na które chcemy położyć bardzo silny nacisk
      
Przykład: Jest! Polska prowadzi! Szybciej! Uciekajmy!
      
Warto wiedzieć, że użycie trybu rozkazującego wcale nie musi oznaczać zakończenia wypowiedzi wykrzyknikiem. Kiedy z niego zrezygnujemy, zmniejszymy emocjonalność wypowiedzi, np. Wyślij ten list jutro.

Wykrzyknikiem możemy zakończyć także wypowiedzenia mające formę zdań oznajmujących lub warunkowych, a oznaczających polecenie lub rozkaz.

Przykład: Zrobisz to w tej chwili!

po wyrazach wykrzyknikach (np. ach!, o!, hurra!). Jeśli jednak chcemy zachować neutralność wypowiedzi, możemy pominąć ten znak i zastąpić go przecinkiem.
      
w zdaniach rozpoczynających się wołaczem lub wyrazem wykrzyknikiem. Możemy użyć w nich następujących form interpunkcyjnych:
      
– po wołaczu lub wyrazie wykrzykniku stawiamy przecinek, wykrzyknik zaś na końcu zdania, np. Panowie, usiądźcie!
– znak wykrzyknienia stawiamy po wołaczu lub wyrazie wykrzykniku oraz na końcu zdania, np. Panowie! Usiądźcie!
– po wołaczu lub wyrazie wykrzykniku stawiamy znak wykrzyknienia, a zdanie zamykamy kropką, np. Panowie! Usiądźcie.
          
do oznaczania, że we fragmencie poprzedzającym nie wystąpiła pomyłka. W takich sytuacjach wykrzyknik zamykamy w nawiasie i umieszczamy po fragmencie, do którego się odnosi. Metoda ta używana jest również do oznaczania błędów w cytatach. W pracach naukowych do tego celu wykorzystuje się łacińskie (sic!).

Przykład: Aż 90 osób (!) padło ofiarą oszustwa.
      
Wykrzyknika możemy używać także w tytułach utworów i rozdziałów.

Aby wzmocnić zabarwienie emocjonalne wypowiedzi, możemy posłużyć się nawet trzema wykrzyknikami.  

Przykład: Zrób to natychmiast!!!

Komentarze