Gaz musztardowy – definicja i znaczenie wyrażenia
Gaz musztardowy według słownika języka polskiego ma jedno znaczenie -
- bojowy środek trujący w postaci oleistej cieczy, silnie parzącej i toksycznej, używany jako broń chemiczna; iperyt.
Odmiana wyrażenia gaz musztardowy przez przypadki
Wyrażenie gaz musztardowy odmienia się przez przypadki. Poniżej podajemy poprawną odmianę w liczbie pojedynczej i mnogiej.
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | gaz musztardowy | gazy musztardowe |
| Dopełniacz | gazu musztardowego | gazów musztardowych |
| Celownik | gazowi musztardowemu | gazom musztardowym |
| Biernik | gaz musztardowy | gazy musztardowe |
| Narzędnik | gazem musztardowym | gazami musztardowymi |
| Miejscownik | gazie musztardowym | gazach musztardowych |
| Wołacz | gazie musztardowy | gazy musztardowe |
Przykłady zastosowania wyrażenia gaz musztardowy – korpus języka polskiego
Wyrażenie gaz musztardowy pojawia się najczęściej w tekstach historycznych, publicystycznych i wojskowych, a także w opisach skutków użycia broni chemicznej.
Poniżej przedstawiamy 3 cytaty z korpusu języka polskiego, które pokazują typowe użycie tego wyrażenia w autentycznych tekstach:
W książce opisane są skutki użycia gazu musztardowego.
Iperytu w postaci gazu bojowego (tzw. gaz musztardowy) po raz pierwszy użyli Niemcy w czasie I wojny światowej... - Gazeta Wyborcza
(...) komponenty, które zamieniano w broń chemiczną: sarin i gaz musztardowy. Husajn używał ich zarówno na froncie, jak i w atakach... - Czwarty pożar Tehera...
Kwalifikacja tematyczna słowa gaz musztardowy
Kwalifikacja tematyczna to przypisanie wyrazu lub wyrażenia do dziedziny wiedzy, której dotyczy jego znaczenie. Pomaga określić, w jakim obszarze języka i wiedzy dane hasło funkcjonuje najczęściej.
W przypadku słowa gaz musztardowy najbardziej naturalna kwalifikacja tematyczna to:
chemia wojskowa
↓
broń chemiczna
↓
środki trujące
Wyrażenie to oznacza konkretny środek bojowy o właściwościach toksycznych, używany jako broń chemiczna. Dlatego jego najbliższy kontekst tematyczny wiąże się z militariami, toksykologią i historią wojen, zwłaszcza I wojny światowej.
Etymologia słowa gaz musztardowy
Wyrażenie gaz musztardowy powstało jako potoczna nazwa bojowego środka trującego, którego zapach kojarzono z musztardą lub gorczycą. Drugi człon odnosi się do charakterystycznego skojarzenia zapachowego, a całe wyrażenie utrwaliło się jako nazwa broni chemicznej. Synonim iperyt wywodzi się od miasta Ypres, gdzie środek ten został po raz pierwszy zastosowany na dużą skalę.
- zestawienie rodzime: gaz + musztardowy → nazwa potoczna oparta na skojarzeniu zapachowym
- fr. yperite / nazwa związana z Ypres → źródło synonimu iperyt

Komentarze