Kazalnica – definicja i znaczenie słowa
Słowo kazalnica według słownika języka polskiego przyjmuje następujące 2 znaczenia -
- Podwyższenie w kościele, zwykle z balustradą i nieraz z daszkiem, z którego wygłasza się kazania.
- Wystająca ze stoku górskiego platforma lub skalny występ mający trzy urwiste ściany.
Odmiana słowa kazalnica przez przypadki
Słowo kazalnica odmienia się przez przypadki. Poniżej pokazano poprawną odmianę w liczbie pojedynczej i mnogiej.
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | kazalnica | kazalnice |
| Dopełniacz | kazalnicy | kazalnic |
| Celownik | kazalnicy | kazalnicom |
| Biernik | kazalnicę | kazalnice |
| Narzędnik | kazalnicą | kazalnicami |
| Miejscownik | kazalnicy | kazalnicach |
| Wołacz | kazalnico | kazalnice |
Przykłady zastosowania słowa kazalnica – korpus języka polskiego
Słowo kazalnica pojawia się w tekstach religijnych, historycznych i krajoznawczych. Oznacza zarówno element wyposażenia świątyni, jak i charakterystyczny obiekt skalny w górach.
Poniżej przedstawiamy 3 cytaty z korpusu języka polskiego, które pokazują typowe użycie tego słowa w autentycznych tekstach:
W ościeżach łuku tęczowego kazalnica z rzeźbą Mojżesza i chrzcielnica z rzeźbą przedstawiającą... - Górny Śląsk
Rzeźbiona kazalnica w naszym zabytkowym kościele zawsze przyciągała zwiedzających.
Ksiądz stanął na kazalnicy i drżącym głosem zwrócił się do wszystkich zebranych w świątyni.
Kwalifikacja tematyczna słowa kazalnica
Kwalifikacja tematyczna to przypisanie wyrazu do dziedziny, w której najczęściej funkcjonuje i która najlepiej opisuje jego znaczenie.
W przypadku słowa kazalnica najbardziej naturalna kwalifikacja tematyczna to:
religia i liturgia
↓
wyposażenie kościoła
↓
ambona
Wyraz ten w podstawowym znaczeniu odnosi się do elementu wyposażenia świątyni, a w znaczeniu górskim do nazwy charakterystycznej formacji skalnej. Z tego powodu pierwsze znaczenie łączy się z religią, a drugie z geografią fizyczną i turystyką górską.
Etymologia słowa kazalnica
Słowo kazalnica jest utworzone od wyrazu kazać w dawnym znaczeniu „głosić kazanie” i nawiązuje do miejsca, z którego przemawia kaznodzieja. Znaczenie górskie powstało później, na drodze metaforycznego przeniesienia nazwy na skalny występ przypominający podwyższenie lub mównicę.
- pol. kazać → podstawa znaczeniowa związana z głoszeniem kazań
- pol. formant -nica → nazwa miejsca lub przedmiotu związanego z daną czynnością
- znaczenie górskie → metaforyczne przeniesienie nazwy na skalny występ
Komentarze