Recydywista

Recydywista – definicja i znaczenie słowa

Słowo recydywista według słownika języka polskiego przyjmuje następujące 2 znaczenia -

  1. Osoba uprzednio karana, która ponownie popełnia przestępstwo, zwykle tego samego rodzaju lub podobne.
  2. Potocznie, często żartobliwie: osoba uporczywie powtarzająca te same błędy, nawyki albo działania.

Odmiana słowa recydywista przez przypadki

Słowo recydywista odmienia się przez przypadki w liczbie pojedynczej i mnogiej. Poniżej pokazano poprawne formy odmiany.

Przypadek Liczba pojedyncza Liczba mnoga
Mianownik recydywista recydywiści
Dopełniacz recydywisty recydywistów
Celownik recydywiście recydywistom
Biernik recydywistę recydywistów
Narzędnik recydywistą recydywistami
Miejscownik recydywiście recydywistach
Wołacz recydywisto recydywiści

Przykłady zastosowania słowa recydywista – korpus języka polskiego

Słowo recydywista pojawia się najczęściej w tekstach prawniczych, policyjnych i prasowych, gdy mowa o osobie wcześniej karanej oraz o jej kolejnych czynach.

Poniżej przedstawiamy 3 cytaty z korpusu języka polskiego, które pokazują typowe użycie tego słowa w autentycznych tekstach:

Ponieważ raz już dokonał takiego samego czynu - jako recydywista skazany został na 9 miesięcy więzienia... - Ciemne sprawy między...

Mózgiem grupy był Bartłomiej G. (27 l.), włamywacz recydywista, alpinista, nieobliczalny narkoman. - Super Express

W 1982 r. zostałem, jako recydywista, skazany za występki z art. 203, 204, 205... - Gazeta Wyborcza

Kwalifikacja tematyczna słowa recydywista

Kwalifikacja tematyczna to przypisanie wyrazu do dziedziny, której dotyczy jego znaczenie. Pomaga określić, czy dane słowo należy na przykład do prawa, medycyny, sportu albo potocznej odmiany języka.

W przypadku słowa recydywista najbardziej naturalna kwalifikacja tematyczna to:

prawo i kryminalistyka
↓
prawo karne
↓
termin określający osobę ponownie popełniającą przestępstwo

To określenie jest związane przede wszystkim z językiem prawnym i kryminologicznym, ponieważ odnosi się do sprawcy, który wraca do przestępstwa mimo wcześniejszego ukarania. W znaczeniu potocznym słowo może też funkcjonować metaforycznie, ale rdzeń jego użycia pozostaje związany z przestępczością i karalnością.

Etymologia słowa recydywista

Słowo recydywista pochodzi od wyrazu recydywa, a ten został zapożyczony z łaciny. Rdzeń wiąże się z łac. recidere, czyli „spadać z powrotem”, „wracać do poprzedniego stanu”. W polszczyźnie wyraz ukształtował się jako określenie osoby, która ponownie dopuszcza się czynu już wcześniej karanego.

  • łac. recidere → „spadać z powrotem, wracać”
  • łac. recidiva → „nawrót”
  • pol. recydywa → „ponowne popełnienie przestępstwa”
  • pol. recydywista → „osoba po raz kolejny popełniająca przestępstwo”

Komentarze