Sworzeń – definicja i znaczenie słowa
Słowo sworzeń według słownika języka polskiego przyjmuje następujące 2 znaczenia -
- Element konstrukcyjny łączący ruchome części maszyny lub mechanizmu w taki sposób, aby mogły wykonywać względem siebie ruch obrotowy.
- Metalowy bolec, pręt albo trzpień służący do łączenia, zabezpieczania lub osadzania elementów w różnych urządzeniach i konstrukcjach.
Odmiana słowa sworzeń przez przypadki
Słowo sworzeń odmienia się przez przypadki w liczbie pojedynczej i mnogiej. Poniżej znajduje się poprawna odmiana tego słowa.
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | sworzeń | sworznie |
| Dopełniacz | sworznia | sworzni |
| Celownik | sworzniowi | sworzniom |
| Biernik | sworzeń | sworznie |
| Narzędnik | sworzniem | sworzniami |
| Miejscownik | sworzniu | sworzniach |
| Wołacz | sworzniu | sworznie |
Przykłady zastosowania słowa sworzeń – korpus języka polskiego
Wyraz ten pojawia się najczęściej w tekstach technicznych, motoryzacyjnych i mechanicznych, a także w opisach napraw oraz części maszyn.
Poniżej przedstawiamy 3 cytaty z korpusu języka polskiego, które pokazują typowe użycie słowa sworzeń w autentycznych tekstach:
Przegub ogniwa gąsienicy tworzą tuleja i sworzeń, wciśnięte w odpowiednie otwory ogniwa. - Parametrem Koparki: teoria i pr...
(...) wozie posłuszeństwa jak na razie odmówił tylko jeden element – sworzeń przedniego, prawego wahacza. Koszt tej części - 60 zł -Dziennik Zachodni
Poluzował się sworzeń łączący wiosło z łodzią. Zmuszeni byliśmy dobić do brzegu i usunąć... - Gazeta Pomorska
Kwalifikacja tematyczna słowa sworzeń
Kwalifikacja tematyczna to wskazanie dziedziny, której dotyczy dane słowo. Ułatwia ona przypisanie hasła do odpowiedniego obszaru wiedzy i pozwala od razu rozpoznać jego typowe użycie.
W przypadku słowa sworzeń najbardziej naturalna kwalifikacja tematyczna to:
technika
↓
budowa maszyn i mechanika
↓
elementy złączne i części mechaniczne
Takie przypisanie wynika z tego, że sworzeń jest elementem używanym do łączenia części ruchomych w mechanizmach, urządzeniach i konstrukcjach technicznych. W praktyce najczęściej spotyka się go właśnie w opisach maszyn, pojazdów i napraw mechanicznych.
Etymologia słowa sworzeń
Wyraz sworzeń należy do dawnego słownictwa rodzimego i jest związany z polskim rdzeniem oznaczającym coś twardego, cylindrycznego lub służącego do łączenia. Współczesne znaczenie techniczne rozwinęło się z ogólniejszego znaczenia przedmiotu w kształcie pręta, bolca albo trzpienia.
- prasłowiańskie pochodzenie rodzime
- związek znaczeniowy z dawnymi nazwami elementów służących do spinania i osadzania

Komentarze